Αυτοεκτίμηση

Η αυτοεκτίμηση αποτελεί  θεμελιώδες χαρακτηριστικό της προσωπικότητάς μας, αλλά παρ’ όλα αυτά παραμένει κάτι άπιαστο, πολυσύνθετο και ελάχιστα συνειδητοποιημένο.

Αυτοεκτίμηση είναι ο όρος που χρησιμοποιούμε για να εκφράσουμε τη συνολική εκτίμηση ή αποτίμηση που έχει ένα άτομο για την προσωπική του αξία. Η αυτοεκτίμηση περιλαμβάνει πεποιθήσεις και συναισθήματα που έχουμε για τον εαυτό μας, απηχεί τον τρόπο που εμείς οι ίδιοι βλέπουμε τον εαυτό μας.

Πεποιθήσεις όπως «Είμαι άξιος αγάπης», «Αξίζω καλά πράγματα στη ζωή», «Είμαι σημαντικός», «Είμαι ικανός», Είμαι άξιος σεβασμού» κ.λπ. είναι αξίες που προσδιορίζουν την εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας και έχουν προκύψει μέσα από μια διαδικασία αξιολόγησης. Αυτοεκτίμηση είναι ένα πολυσύνθετο, θεμελιακό χαρακτηριστικό της προσωπικότητας το οποίο αντικατοπτρίζει τη συνολική ιδέα που έχει ένα άτομο για την προσωπική του αξία. Η αυτοεκτίμηση συμπεριλαμβάνει πεποιθήσεις, αξίες, σκέψεις και συναισθήματα που εμείς έχουμε για τον εαυτό μας. Απεικονίζει τον τρόπο που εμείς οι ίδιοι βλέπουμε τον εαυτό μας μέσα στον κόσμο. Οι βασικές αρχές της αυτοεκτίμησης σχετίζονται με την αγάπη, την εμπιστοσύνη και τη θετική εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας.

Η υψηλή αυτοεκτίμηση προϋποθέτει να αναγνωρίζουμε την αξία του εαυτού, να τον αγαπάμε, να τον αποδεχόμαστε και να τον εμπιστευόμαστε, ανεξάρτητα από τα ελαττώματα και τους περιορισμούς του, πέρα από τις αποτυχίες του, τις επιδόσεις του ή τα κατορθώματά του.

Η εικόνα του εαυτού, η εμπιστοσύνη και η αγάπη προς τον εαυτό μας είναι στοιχεία που  διαμορφώνονται από νωρίς μέσα στην οικογένεια. Από πολύ νωρίς, οι αναπαραστάσεις που  έχουμε και τα βιώματά μας καθορίζουν την αυτοεκτίμηση που αργότερα θα διαμορφώσουμε. Αν η αξία μου ως ατόμου ήταν συνδεδεμένη με τις επιτυχίες μου, τότε είναι πολύ πιθανό και σήμερα να προσδιορίζω την εικόνα του εαυτού μου βάσει των επιτυχιών μου. Αν οι γονείς μου έδειχναν πραγματικά ενδιαφέρον για τις ανάγκες μου, τις επιθυμίες μου ή τις δυσκολίες μου, τότε η εικόνα που διαμορφώνω ότι ανήκω έχει θετικό χαρακτήρα στο πώς βλέπω σήμερα τον εαυτό μου. Αν ως παιδί ένιωθα το βάρος μιας αποστολής, όπως την ανάγκη να υλοποιώ όσα δεν μπόρεσαν οι γονείς μου ή να πραγματοποιώ τα όνειρά τους, τότε κινδυνεύω να παρουσιάσω σοβαρά κενά αυτοεκτίμησης.

Οι τρεις βασικές αρχές της αυτοεκτίμησης

1. Αγάπη προς τον εαυτό – Οι άνθρωποι πιστεύουν ότι το να αγαπήσουν τον εαυτό τους είναι εγωιστικό και πως ο εγωισμός βλάπτει τους άλλους, Προσπαθούμε να αποβάλουμε τον εγωισμό μας, να τον εξαφανίσουμε, να τον αρνηθούμε, αλλά, δυστυχώς, μόνο αν συμφιλιωθούμε μαζί του μπορούμε να τον αξιοποιήσουμε και να νιώσουμε σοφοί, αλληλέγγυοι, γενναιόδωροι και μεγαλόψυχοι. Το να αγαπάει κάποιος τον εαυτό του δεν είναι εγωιστικό, γιατί αν εγώ αγαπάω, νοιάζομαι και φροντίζω τον εαυτό μου, τότε μόνο μπορώ να κατανοήσω την ανάγκη του άλλου να αγαπάει, να φροντίζει και να νοιάζεται για τον εαυτό του, και αυτό είναι μια σπουδαία αρχή για να λειτουργήσω συλλογικά μέσα στο κοινωνικό μου πλαίσιο.

2. Η εικόνα του εαυτού  Η εικόνα του εαυτού μου βασίζεται στην αξιολόγηση των βιωμάτων μου, στο πώς εγώ αντιλαμβάνομαι τον εαυτό μου μέσα από τις εμπειρίες μου. Δεν είναι η αξιολόγηση των εμπειριών μου, αλλά η γνώση, οι πεποιθήσεις, οι αξίες που έχω για τις δυνατότητές μου, τις αρετές μου και τους περιορισμούς μου αναφορικά με τον εαυτό μου και τις εμπειρίες μου.

3. Εμπιστοσύνη προς τον εαυτό – Η τρίτη αρχή της αυτοεκτίμησης αφορά την πεποίθηση ότι γνωρίζω πως είμαι άξιος να ενεργήσω σωστά σε κάθε περίσταση, χωρίς να φοβάμαι την αποτυχία ή την αρνητική κριτική των άλλων.

Στοιχεία της αυτοεκτίμησης

  1. Είναι βασική ανθρώπινη ανάγκη, απαραίτητο στοιχείο για την ψυχική μας υγεία
  2. Αναδύεται μέσα από τα πιστεύω και τη γνώση του εαυτού μας
  3. Η αυτοεκτίμηση συνδέεται άμεσα με τα πιστεύω μας, τα συναισθήματά μας και τις συμπεριφορές μας

Διαμόρφωση  της Αυτοεκτίμησης:

Μία από τις σημαντικές διαφορές ανάμεσα στον άνθρωπο και στα υπόλοιπα όντα είναι η αυτογνωσία, η επίγνωση του εαυτού, η ικανότητα να διαμορφώνει την ταυτότητά  του, να την αξιολογεί, να την εξελίσσει και να αποφασίζει αν του ταιριάζει ή όχι.

Η φροντίδα της αυτοεκτίμησης είναι μεγάλη ευθύνη  και  είναι ενθαρρυντικό να γνωρίζουμε ότι εμείς επιλέγουμε  την εικόνα του εαυτού μας.  Ανεξάρτητα από τις ικανότητές μας, εμείς επιλέγουμε πώς να διαμορφώνουμε και να αξιολογούμε τα στοιχεία που απαρτίζουν την εικόνα του εαυτού μας.

Η εικόνα του εαυτού, η εμπιστοσύνη και η αγάπη προς τον εαυτό μας είναι στοιχεία που διαμορφώνονται από νωρίς μέσα στην οικογένεια. Από πολύ νωρίς οι αναπαραστάσεις που έχουμε και τα βιώματά μας καθορίζουν την εικόνα που αργότερα θα διαμορφώσουμε για τον εαυτό μας. Αν η αξία μου ήταν συνδεδεμένη με τις επιτυχίες μου, τότε είναι πολύ πιθανό και σήμερα να αυτοπροσδιορίζομαι βάσει των επιτυχιών μου. Αν οι γονείς μου έδειχναν πραγματικό ενδιαφέρον για τις ανάγκες μου, τις επιθυμίες μου, τις δυσκολίες μου, τότε η εικόνα που διαμορφώνω για το ότι ανήκω έχει θετικό χαρακτήρα στο πώς βλέπω σήμερα τον εαυτό μου. Αν ως παιδί ένιωθα το βάρος ότι έπρεπε να εκπληρώσω μια αποστολή, όπως για παράδειγμα να υλοποιήσω όσα δεν μπόρεσαν οι γονείς μου να πραγματώσουν ή να διατηρήσω την οικογένεια ενωμένη με τη δική μου συμπεριφορά ή να πραγματοποιήσω τα όνειρά τους, τότε κινδυνεύω να παρουσιάσω σοβαρά κενά αυτοεκτίμησης.

Ο άνθρωπος έχει  βασικές συναισθηματικές ανάγκες : Να δημιουργήσει ασφαλή δεσμό με τους άλλους (ανάγκη για ασφάλεια, σταθερότητα, φροντίδα και αποδοχή) Ανάγκη για αυτονομία, αυτοέκφραση, αυθορμητισμό και οριοθέτηση. Οι πρώιμες εμπειρίες μπορεί να παρεμποδίσουν την υγιή ικανοποίηση ενός μέρους ή του συνόλου αυτών των συναισθηματικών αναγκών, με αποτέλεσμα το παιδί να υιοθετήσει μηχανισμούς άμυνας για να μπορέσει να διαχειριστεί και να ικανοποιήσει τις ανάγκες του. Αν και δεν υπάρχει τέλεια οικογένεια ή τέλειο περιβάλλον, η βασική ερώτηση που πάντοτε τίθεται είναι πώς ικανοποιήθηκαν οι βασικές μου ανάγκες στο περιβάλλον που μεγάλωνα; Ποια είναι η αίσθηση του εαυτού μου σήμερα για το πώς ικανοποιήθηκαν αυτές οι βασικές ανάγκες μου; Ένιωθα ασφάλεια, σταθερότητα; Οι σημαντικοί άλλοι φρόντιζαν τις ανάγκες μου; Πώς με αντιμετώπιζαν;   Επιτρεπόταν η έκφραση συναισθημάτων (συμπεριλαμβανομένων του θυμού, της θλίψης, της χαράς); Επιτρεπόταν  η αυτοέκφραση, οι γονείς μου μπορούσαν να με καθοδηγήσουν και να θέσουν υγιή όρια??

Η εικόνα του εαυτού, η αγάπη και η εμπιστοσύνη που δείχνω σήμερα προς τον εαυτό μου είναι στοιχεία που προέρχονται από τις εμπειρίες μου και τα βιώματά μου στο οικογενειακό μου περιβάλλον, στο σχολείο και στην ευρύτερη κοινωνία. Αν οι βασικές μας συναισθηματικές ανάγκες εκπληρώθηκαν με υγιή τρόπο, τότε η εικόνα του εαυτού μας είναι θετική, σταθερή και δομημένη, ακόμη και όταν εξωτερικές καταστάσεις και δυσκολίες μας προβληματίζουν ή μας δυσκολεύουν.

Ομαδική Θεραπεία

Η ομαδική θεραπεία λειτουργεί όπως και η ατομική, αλλά πραγματοποιείται με τη συμμετοχή περισσότερων του ενός ατόμων, τα οποία συγκροτούν μια ομάδα με συντονιστή τον ψυχολόγο. Μέσα σε πλαίσιο εμπιστοσύνης και σεβασμού, τα μέλη ανακαλύπτουν τον εαυτό τους, αναπτύσσουν την ενσυναίσθηση, καλλιεργούν δεξιότητες επικοινωνίας, εκφράζουν τα συναισθήματά τους, μαθαίνουν την αξία της αλληλοϋποστήριξης και της οριοθέτησης, μαθαίνουν να δημιουργούν υγιείς διαπροσωπικές σχέσεις.

Η ψυχοθεραπευτική ομάδα προάγει την ψυχική υγεία και προσφέρει την ευκαιρία στα μέλη να αναπτύξουν μια ολοκληρωμένη πλευρά της προσωπικότητάς τους, να ανακαλύψουν τον εαυτό τους, να κατανοήσουν τις σκέψεις τους, τις αντιλήψεις τους και τις συγκινήσεις τους. Μαθαίνουν να εκφράζουν τα συναισθήματα τους και να κατανοούν τα συναισθήματα των άλλων, να ανακαλύπτουν τον τρόπο με τον οποίο ερμηνεύουν τις δικές τους εμπειρίες τους και αυτές των άλλων.

Ανακαλύπτουν τον εαυτό τους και εναρμονίζουν τις αξίες τους, τα πιστεύω, τις επιθυμίες, τα συναισθήματά τους. Εξελίσσουν την αυτογνωσία τους και την πίστη στον εαυτό τους και στους σημαντικούς άλλους. Καλλιεργούν τη συναισθηματική έκφραση που αποτελεί σημαντική παράμετρο στη σύναψη και διατήρηση διαπροσωπικών σχέσεων.

Το Κέντρο μας ειδικεύεται στην ομαδική ψυχοθεραπεία. Οι ομάδες μας είναι κλειστού τύπου και απαρτίζονται από μικρό αριθμό συμμετεχόντων, κατόπιν συνέντευξης με τους ενδιαφερόμενους. Οι ομάδες λειτουργούν από Οκτώβριο μέχρι Μάιο και οι συναντήσεις πραγματοποιούνται σε εβδομαδιαία βάση, για δύο ώρες, με οδηγό την εχεμύθεια, την εμπιστοσύνη και την αποδοχή.

Ατομική Θεραπεία

Απευθύνεται σε όλους που επιθυμούν να ασχοληθούν ουσιαστικά με τον εαυτό τους. Μέσα σε ένα περιβάλλον εμπιστοσύνης και εχεμύθειας, μας δίνεται η δυνατότητα να διερευνήσουμε τα θέματα που μας απασχολούν, να εκφράσουμε τις ενδόμυχες σκέψεις μας και τα συναισθήματά μας, και να ξεδιπλώσουμε πτυχές του εαυτού μας που θα βοηθήσουν στην προσωπική μας ανάπτυξη και εξέλιξη.

Η ατομική θεραπεία (ψυχοθεραπεία) στοχεύει στην κατανοήση και ενσωμάτωση των εμπειριών που απαρτίζουν τα πιστεύω μας, τα συναισθήματά μας και τις συμπεριφορές μας. Οι εμπειρίες μας παίζουν σημαντικό ρόλο στο ποιοι είμαστε και στον τρόπο που συναλλασσόμαστε με το περιβάλλον μας. Η ισορροπία μεταξύ σκέψης, συναισθήματος και συμπεριφοράς διαμορφώνει το πλαίσιο της συνειδητότητας, της δημιουργικότητας και της εξέλιξης μέσα στο ασφαλές πλαίσιο της θεραπευτικής σχέσης, με στόχο την εξέλιξη του ατόμου στο περιβάλλον του, την αντιμετώπιση συμπτωμάτων και την υγιή λειτουργία του.

Σε αυτό το ταξίδι μαθαίνουμε να διαμορφώνουμε ικανοποιητικές διαπροσωπικές σχέσεις, να εξελίσσουμε τις προσωπικές μας δυνατότητες και να πραγματοποιούμε αλλαγές. Συνήθως οι άνθρωποι φοβούνται την αλλαγή, καθώς αποφεύγουν να αντιμετωπίσουν καταστάσεις που προκαλούν δυσάρεστες συγκινήσεις και, ως αποτέλεσμα αυτής της συμπεριφοράς, εγκλωβίζονται σε συνθήκες που τους προκαλούν πόνο. Υπάρχει, όμως, μια έμφυτη τάση προς εμπειρίες που προκαλούν ικανοποίηση και ευχαρίστηση, και αυτήν αξιοποιούμε στην ψυχοθεραπεία ώστε να έρθουμε αντιμέτωποι με τις κρυφές πτυχές του εαυτού μας, τα πιστεύω μας και τις αξίες μας, και να επαναπροσδιορίσουμε τον εαυτό μας, δίχως να καταφεύγουμε σε άκαμπτες και χαοτικές καταστάσεις που μας καθηλώνουν και μας ταλαιπωρούν.

Προβλήματα που αντιμετωπίζουμε στην ατομική ψυχοθεραπεία

• Διαταραχές διάθεσης – Κατάθλιψη
• Άγχος – Διαταραχή πανικού – Μετατραυματικό στρες
• Πένθος- Απώλεια – Ψυχικό τραύμα
• Ψυχοσωματικά συμπτώματα
• Φοβίες –  Ψυχαναγκαστικές συμπεριφορές
• Θέματα διαπροσωπικών σχέσεων
• Συναισθηματική αποκοπή –  Ελλειπή συναισθηματική έκφραση
• Κοινωνική απόσυρση – Χαμηλή αυτοεκτίμηση – Δυσκολίες προσαρμογής